Gỗ Ngọc Am
Ngọc Am là loài cây thân gỗ có mùi rất thơm, lá hình kim được xếp vào họ Hoàng đàn, bộ Thông. Ngọc am có gọi tên La tinh là Cupressus funebris, nhưng dân gian quen gọi là cây Ngọc Am, Hoàng đàn rủ, và hiện nay tại Việt Nam được tìm thấy ở núi Hoàng Su Phì thuộc tỉnh Hà Giang. Người Trung Quốc gọi nó là San mộc, còn người dân Tày, Nùng ở vùng cao phía đông bắc nước ta gọi là Máy vạc.
Gỗ Ngọc am có hai loại: vàng và đỏ. Trong đó thì Ngọc am đỏ có mùi thơm hơn cả. Ngọc am có đặc tính là càng già càng thơm, phần gốc thơm hơn phần ngọn, vùi càng lâu dưới đất càng thơm. Gỗ Ngọc Am dùng để đuổi tà khí, đem lại sự thịnh vượng. Một công dụng khác khiến Ngọc am được các đại gia ráo riết săn tìm, đó là nó một biểu tượng tâm linh. Các tượng gỗ, tượng thế, tràng hạt, gối đầu… được làm bằng gỗ Ngọc am có tác dụng đuổi tà khí, đón rước thịnh vượng về nhà.
Nhiều người còn cho rằng, gỗ ngọc am có tác dụng chữa bệnh, tắm bằng bồn gỗ ngọc am giúp cơ thể thải độc tố, lưu thông khí huyết, ngăn ngừa rôm sảy, giúp tinh thần tỉnh táo… Thậm chí, ngọc am còn được dùng để diệt diệt côn trùng bởi mùi hương rất kỵ côn trùng, khiến ruồi muỗi bay xa. Không chỉ đóng vai trò quan trọng về dược tính, gỗ Ngọc Am còn là biểu tượng của văn hóa, tâm linh con người. Thường thấy các tượng gỗ như tượng thế, tràng hạt gôi đầu… được làm bằng gỗ Ngọc Am
Hiện nay, gỗ Ngọc Am được xếp vào loại gỗ quý nằm trong danh sách đỏ và gỗ Ngọc Anh bị nghiêm cấm khai thác. Chính vì vậy, người dân chủ yếu khai thác từ các phần còn sót lại của cây như rễ ở tận sâu trong rừng. Đây được xem là loại gỗ quý từ dược liệu, dược phẩm đến biểu tượng văn hóa của con người.
Ngọc Am loài gỗ dùng cho các bậc đế vương.
Dân chơi đồ gỗ vẫn thường rỉ tai những câu chuyện nhuốm màu huyền tích về thứ gỗ được mệnh danh “ngọc của rừng”. Ấy là thời xưa, đây là loại gỗ thường chỉ được dùng trong cung cấm của các bậc đế vương và thành phần quan lại, hay thường dân dù có tiền cũng khó lòng sở hữu được.
Ngày xưa Gỗ Ngọc Am thường được đẽo gọt thành những đồ vật như bồn tắm, giường, ghế, ốp vào tường, thùng xách nước… trong cung vua. Tinh dầu ngọc am dùng để nhỏ vài giọt vào nước tắm là một trong những cách xức nước hoa của các cung tần mỹ nữ trong cung. Hương ngọc am quyện với da thịt trắng trẻo của người con gái như một thứ “bùa mê” khiến các bậc đế vương say sưa, ngây ngất.
Gỗ Ngọc Am được người trung quốc cực kỳ ưa chuộng, cho nên thương lái đã tận thu gần như không còn. Ngày nay gỗ Ngọc Am càng trở nên khan hiếm, giá trị kinh tế ngày càng tăng lên, chính vì sự khan hiếm đó đã khiến nhiều người hành nghề đào và tìm gốc rễ còn sót lại dẫn đến gỗ Ngọc Am có giá ngày càng cao hơn. Theo qua thời gian gỗ Ngọc Am ngày càng trở lên quý hiếm và trở thành thú chơi tao nhã của các đại gia, một số người sẵn sàng bỏ ra một khoản tiền rất lớn để mua bộ bàn ghế hay những tác phẩm nghệ thuật điêu khắc để chơi trong nhà.
